Floris V tombe

Alkmaar kleurde ooit rood

De oranjevreugde in de kou doorstaan? De media meldden dat de populariteit van het Oranjehuis afneemt. Vanaf 1572, met  Willem de Zwijger, tot en met Willem Alexander nu hebben we 444 jaar met de Oranjes te maken. Onderbrekingen daargelaten.

Maar een ander vorstenhuis regeerde al eerder en langer over onze stad en streek, 480 jaar, van 1101 tot 1581. De graven van Holland waren hier zeer populair. Floris V het meest. Als het graafschap in buitenlandse handen komt, bekoelt de liefde. De laatste, de gehate Filips II, was tot 1581 officieel onze ‘graaf van Holland’. Maar met Floris V heeft de stad altijd een band bewaard. De rode kleur in ons stadswapen verwijst  naar het wapen van de Graven van Holland.

Het is 1292. Floris V (1254 – 1296) dacht koning van Schotland te worden. Helaas. Dan maar weer alle aandacht naar zijn Hollands-Zeeuwse bezittingen, die door schoonpapa, graaf van Vlaanderen, worden bedreigd. Floris zoekt steun bij de koning van Engeland. Tevergeefs. Dan sluit hij maar een geheim verbond met de koning van Frankrijk. Dat lekt uit. Die van Engeland is woest, zint op wraak. Het is inmiddels 1296. Zijn vijanden proberen hem na een valkenjacht bij Muiden te ontvoeren naar Engeland. De bewoners van Naarden komen erachter. Gerard van Velzen en Gijsbrecht van Amstel, handlangers van de koning van Engeland, steken hem dood op de vlucht voor de woedende Naarders. Het volk van Alkmaar notabene haalt het lichaam van de geliefde vorst op en legt het gebalsemd in het koor van de toenmalige Alkmaarse kerk. Daar lag het een jaar lang opgebaard. Het verhaal gaat, dat Floris’ beide hazewindhonden hun baas niet wilden verlaten. Ze zouden uiteindelijk ook zijn begraven in het Alkmaarse graf. Floris’ zoon Jan I kwam het lichaam ophalen om het opnieuw te begraven in de abdij van Rijnsburg bij Leiden. In Alkmaar bleven Floris’ ingewanden, die bij het balsemen verwijderd waren, achter in een graf. De ‘tombe van Floris V’ is tot op de huidige dag in de Grote St. Laurenskerk te zien. Maar het is niet meer dan de vermoedelijke grafplaat uit die eerdere kerk, op een kistachtige sokkel. De kist is uit de 16e eeuw, met vroege renaissanceschilderingen. Er is geen oranje te zien. Het wapen van de Graven van Holland is een rode leeuw op een gouden schild. Nog steeds bewaard in de wapens van Zuid- en Noord-Holland.