Alkmaarse no-nonsense kitsch?

Nu we het toch over bruggen hadden (de spoorbrug en de Victoriebrug) moeten we dat andere brugfenomeen ook maar eens belichten: de Nieuwlanderbrug, alias het ‘wonder van Alkmaar’. De achtergrond zal bekend zijn: afscheidnemend burgemeester Marie van Rossen leek het aardig om een nieuwe brug te vragen over de Oudegracht. Had ook iets persoonlijks kunnen zijn, weekendje kajakken in Luxemburg, midweekje beautyboerderij in Brabant, maar nee: een mooi cadeautje voor de gemeenschap. Echter, de gemeente had er te weinig voor over. Een zakenman met een gouden Alkmaarhart trok de portemonnee en maakte Marie’s verlangen haalbaar. Een buurtcomité ging meedenken en een onvermoeibare voorzitter ging nog meer sponsors aantrekken. Zou er dan toch weer een echte ophaalbrug komen tussen Groot- en Klein Nieuwland? Alle bruggen over de Oudegracht waren ooit van de Anton-Pieck-soort. Maar het steeds veeleisender verkeer liet er achtereenvolgens drie sneuvelen: bij het Ritsevoort, de Ridderstraat en tenslotte dus bij het Nieuwland. Daar kwam de brug van het plan ‘Wieger Bruin’ in 1972. Een breed, zwaar betonnen bouwwerk tussen twee stroken nooit aangelegde snelweg voor nooit massaal passerende auto’s. De noodzakelijk lijkende afbraak van de binnenstad bracht destijds de Historische Vereniging strijdbaar op de barricades. Met succes. De Wieger-Bruin-brug bleef een eenzame getuige van foute stadsambitie. Op zich ook wel weer een leuk historisch gegeven. Voor ons had die brug dus mogen blijven, mooi verhaal voor onze stadsgidsen. Van die Anton-Pieck-bruggen hadden we er immers toch nòg een paar in de stad. Maar we wilden niet flauw doen, dus ook wij sloten ons aan bij het rijtje sponsors voor de Marie-brug. Toen hij in 2011 werd opgeleverd zagen we een stoere basculebrug, die de beide Nieuwlanden weer verbond. In de walkant is fraai aangegeven waar eerst die Wieger-Bruin-brug lag. Waren onze stadsgidsen ook weer tevreden. Maar we aanschouwden ook het onwaarschijnlijke ‘Wonder van Alkmaar’: de historisch ogende brug is heel erg nep, met een betonnen wegdek, met géén contragewicht. En is dus helemaal niet op te halen. Nooit. De enige niet-ophaal-ophaalbrug ter wereld…..ligt in Alkmaar. Op zich ook weer uniek natuurlijk. Scheen goedkoper te zijn zo, ‘vergt minder onderhoud’, vertelde de verantwoordelijke bruggenambtenaar bij navraag. Voor ons, vast ook voor het buurtcomité en Marie betekende het een hoofdschuddende grimlach. Maar we deden niet ingewikkeld. Veel Alkmaarders zullen de dure kitsch mooi vinden. Ook de rondvaartgidsen lijken het niet in de gaten te hebben. Zoveel onschuld vertedert…