Correcties in Alkmaar?

Stelen uit kerken was een lucratieve maar levensgevaarlijke onderneming, leert het ‘Correctieboek’, dat in het Regionaal Archief Alkmaar wordt bewaard. Drie van de vier keer leverde dat een doodvonnis op. Het gaat hier om een verzameling van 160 uitspraken van de Alkmaarse rechtbank uit de eerste helft van de zestiende eeuw. Opgelegde straffen noemde men toen ‘correcties’. Van het kerkelijk zilverwerk kon men maar beter afblijven. De ultieme straf, ‘correctie’, werd er immers voor opgelegd. De rechtbank bestond destijds uit de schout en zeven schepenen. De schout was de openbaar aanklager en hoofd van de politie ineen. Bij de schepenen moeten we nu aan gemeenteraadsleden of wethouders denken. Diefstal was ook in de zestiende eeuw al de meest voorkomende misdaad. Er werd tamelijk mild gestraft. Vaak een boete en een periode verbanning uit de stad. Kwam je te vroeg terug dan mocht je hand worden afgehakt. Maar het gold als dreiging. Het hoefde nooit te worden uitgevoerd. Van mildheid was er echter geen sprake als het ging om kerkelijke inbraak en -diefstal. Onze voorouders lieten zich dan van hun strengste kant zien: de doodstraf!

In de nacht van 14 op 15 oktober 2017 drongen inbrekers door in de Lutherse kerk aan de Oudegracht. Uiteindelijk zelfs tot in het orgel. Daardoor is grote schade aangericht. Veel historische pijpen uit de 18e eeuw zijn vertrapt en onherstelbaar beschadigd. Een groot deel van het monumentale mechaniek is kapot. Het herstel kost meer dan €35000. Zo’n bedrag had de kleine gemeente met jaren sparen net opgebracht voor een grote restauratie, die dit voorjaar werd afgerond. Bij de Luther-lezing op 10 oktober voor de leden van de Historische Vereniging  liet stadsorganist Pieter van Dijk ons nog horen hoe fraai dit achttiende-eeuwse muzikale monument weer klinkt. We zijn voorlopig de laatste luisteraars geweest. Een juweeltje is het. Eén van de grote cultuurschatten van onze stad. We zijn er bij muziekliefhebbers ver over de grenzen beroemd om. Er zijn verdachten opgepakt en als het de daders blijken te zijn zou je die schout en schepenen van weleer weer graag even in functie zien voor dit rapalje.

Wie de Lutherse gemeente wil steunen kan een bedrag storten op NL06 INGB 0007 1890 67 ten name van Orgelfonds Lutherse Kerk Alkmaar, onder vermelding van ”Herstel orgel”. Van harte aanbevolen. Ons bestuur denkt met de Lutherse gemeente mee hoe we het grote bedrag kunnen inzamelen voor het herstel.