Gulden Vlies 1907, na de verbouwing, herberg en stal onder één dak.

Geniet ervan, in Alkmaar!

Vragen we om de rekening in Tallin, Estland, legt de bedienende jongedame een rekening voor ons neer, met in haar eigen handschrift: “Thank you! …so I am hoping to see you again soon ! :)” Onder aan de rekening staat nog eens afgedrukt: “Olete meile suureks kingituseks!” Nee, daar wordt niet een bijzondere privé-service aangeboden, hoewel de laatste vier letters dat doen vermoeden. Mijn kennis van het Ests is niet goed genoeg om te begrijpen wat daar staat. Maar het staat er in het Engels bij: “You are a gift to us!”. We waren geroerd. Als we er vaker zouden terugkeren zouden we het wellicht niet meer opmerken. Het gevoel stompt snel af, niet waar. In de Alkmaarse horeca blijft de persoonlijke aandacht meestal beperkt tot de opdracht “Geniet ervan!”. Lekker Noord-Hollands, kort en krachtig. Waag het niet de kwaliteit van het gebodene te betwijfelen, als het ware. Maar ook deze zeer goedbedoelde vrijpostigheid (ik maak immers zelf wel uit of ik geniet of niet) hoor je na drie keer niet meer. O tempera o mores, verzuchtten de Romeinen al. Iedere tijd heeft zijn eigen gewoontes. Bij onze hedonistische tijd hoort: ‘Geniet!’. En zo is dat.

Hoe ging dat vroeger in de Alkmaarse horecazaken? Boers, ruw (“hier, je bier!”), of slaafs onderdanig (“uw bier, genadige heer, als het u belieft”), of hoofs elegant (“voilà, een vers glas bier, dat het u mag smaken”)? We weten het niet. Wat we wel weten is dat Het Gulden Vlies een heel oude geschiedenis heeft. Al in 1563 wordt de herberg vermeld in de bronnen. Het lag naast de oude Kennemerpoort, de grens van de stad naar het zuiden. Had je een lange stoffige voetreis achter de rug, zal je blij zijn geweest hier even op verhaal te kunnen komen. In de 17e eeuw vinden we een vermelding van een stalhouderij bij de herberg. Wellicht was die al ouder, want de combinatie van herberg en paardenverversing was gebruikelijk. Vanaf 1909 krijgt het Gulden Vlies er een schouwburgzaal bij, die later verschillende keren wordt vergroot. Het meest populaire theater van Alkmaar wordt echter in 1992 gesloten. Had natuurlijk te maken met de concurrentie van het nieuwste theater, De Vest. Wie meer details over Het Gulden Vlies en de Alkmaarse theaters wil lezen verwijzen we graag naar het internet-artikel van historicus Jan Drewes op http://www.regiocanons.nl/noord-holland/alkmaar/venster-39. “Geniet ervan!”, zou ik toepasselijk willen zeggen…