“Ben je belazerd, ben je bedonderd”. Zo noemde Michel van der Plas zijn bloemlezing van het Nederlandse cabaret. De titel ontleende hij aan dat meesterlijke liedje “De Tearoomtango” van Wim Sonneveld. Het bleef maar in mijn hoofd zitten de afgelopen dagen, opgeroepen door de beschamende vertoning in Den Haag waar de premier tegen beter weten in het belang van multinationals bleef verdedigen. Dat afschaffen van de dividendbelasting maakt de rijksten rijker. Het volk betaalt het gelag. Over belazeren gesproken. Ook de stedelijke politiek liet zijn hoogmoedige kant weer eens zien. Kennelijk was niet het stadsbelang primair in de aandacht, maar het behoud van de eigen wethouderszetel. “Oh, gaat het daar om”, denk je dan, belazerd, bedonderd! Onze stad heeft in de achttiende eeuw een inwoner gehad die list en bedrog als levenskunst zag. De Alkmaarse versie van Tijl Uilespiegel. Mag ik u voorstellen?  Weynandt Josephus Rochel, alias het Keulsche Roselyntje. Over hem verscheen in 1763 een boekje dat zijn schelmenstreken, zijn ondrinkbare wijn, zijn ondraagbare kostuums, zijn kwakzalverijen breed uitmeet. Zoals in dat verhaal over die arme boer, wiens knie na een breuk verkeerd gezet was. Roselyntje deed zich voor als een deftige Duitse chirurgijn. Voor veel geld kon hij de boer van zijn pijn verlossen. Hij maakte het erger en incasseerde desondanks. De mensch wil bedrogen worden. Net als nu was er ook toen een gretig publiek om te lezen over list en bedrog. Sommige kranten en bladen leven er van. Zo’n boek over Holleeder door zijn zus past evenzeer in de eeuwenoude traditie van de schelmenroman. Net als “De verrijzenis van Roselyntje”. Oud-journalist Jan Hopman kreeg op het Regionaal Archief een uniek werkje onder ogen. Uit 1763. Er bestaat er maar één van. Nooit werd elders een ander exemplaar gevonden. Nooit werd het ergens vermeld. Zou er maar één gedrukt zijn? Het verhaalt de “Levensbysonderheeden” van die Weynandt Rochel. Zou het uit wraak geschreven zijn door iemand die zijn bedrieger voor schut wilde zetten? Of zou hij het zelf geschreven hebben om zich voor zijn dood nog te verantwoorden. Hij ontliep immers maar net de galg door op tijd te ‘verdwijnen’. Jan Hopman bewerkte het boekje tot een moderne crimi, die zich afspeelt in het Alkmaar van de 18e eeuw. De Alkmaarse boekwinkels zullen het inmiddels wel voor u op de toonbank hebben. Als u van hoogmoed houdt. (Boekscout Soest ISBN 9789402244588).