Kaasmarkt Alkmaar (foto Tony Stoker)

Kaas, gezonder leven en Alkmaar

Is de Historische Vereniging tegen de adoratie van de Kaasmarkt?  Nee. Want de kaasmarkt is een groot historisch evenement. Dat besef is bij de toeschouwers, vooral de buitenlanders, trouwens maar matig aanwezig, of afwezig. Dat we daar vrijdags in de zomer op het marktplein een toneelstuk opvoeren over vroeger wordt wel genoemd, maar de leutigheid en de Alkmaarreclame hebben de overhand. Terug in de bus denkt de toerist bij een soort Cirque du Soleil te zijn geweest, met kazen, clowns in witte pakken, kaaskarretjes zonder wielen, in de open lucht met wilde meeuwen. En er werd een bel geluid, door een hilarisch groepje betrokkenen, iemand met een zilveren ketting ook, waarvan niet duidelijk werd waarom, wie en waartoe. Heb het vrijdag maar weer eens aan gasten bij de lunch verteld wat voor ritueel zich daar ontrolt. We hadden een gezonde salade. Dat hielp.

In de nieuwe schijf van 5 van het Voedingscentrum wordt 48+ kaas en erger afgeraden. Eventueel alleen 10,20,30+kaas met heel weinig zout. Niet meer dan anderhalve plak per dag! Ik verzeker u: naar zulke kaas moet je serieus zoeken, want de schappen liggen vol met kazen met veel te veel verzadigd vet en zout. Ook in de biowinkels. De kaasmarkt laat ons de snelweg zien naar een hartaanval. Alle beweringen over gezonde voedingsstoffen in kaas zijn ontkracht. Ze zitten er wel in, maar in veel te lage concentraties. We eten voornamelijk ongezond vet en zout.

Hoe komt het dan dat onze kaasmarkt vroeger zo belangrijk was? We leefden en werkten anders en werden minder oud. En we wisten minder over gezonde voeding. Feit is, dat onze stad in het midden van de 17e eeuw een reputatie had van een rijke bron van veel vers en gezond eten. Kaas was het belangrijkste product. Het is bekend, dat bijvoorbeeld in 1679 in twee dagen ruim 500.000 kilo werd gewogen. Stel je voor. In later eeuwen ging de productie en handel achteruit door tal van factoren o.a. een paar keer veepest. Begin 20e eeuw was er nieuwe bloei. 1916 was het recordjaar.

Alkmaar zou meer kunnen bieden met de historische kaasmarkt. Ook de historische reputatie van gezonde stad. In plaats van alle Hollandprullaria voor de toeristen zou je je ook kunnen richten op een ander publiek en aandacht vragen voor eigentijds gezond leven en eten. Dan overleeft de Kaasmarkt de komende generatie vast nog wel.