Nieuw cultuurpaleis voor Alkmaar?

Aan de oever van de Thames in Londen bevindt zich het museum Tate Modern, dat sinds de opening op 12 mei 2000 met ongeveer 5 miljoen bezoekers per jaar een populaire bestemming voor toeristen geworden is. De tentoonstellingen zijn ondergebracht in een voormalige elektriciteitscentrale, het Bankside Power Station, gebouwd tussen 1947 en 1963 en in 1981  alweer gesloten. In de turbinehal worden jaarlijks kunstenaars uitgenodigd om een tijdelijk kunstproject te realiseren. Nu hoor ik u al denken: interessant, maar in deze rubriek van het Alkmaars Nieuwsblad werpt de Historische Vereniging een blik op Alkmaar, niet op Londen. Dat zit zo: In december 2018 organiseerde De Winterkaravaan een festival in de sinds 2016 leegstaande drukkerij van het Noordhollands Dagblad aan de Edisonweg. Jonge theatermakers maakten vijf voorstellingen met als thema ‘Eigen Grond’, waar begrippen als identiteit, geboortegrond, patriottisme en nationalisme theatraal behandeld werden. Op een verrassende wijze werden de voorstellingen in het lege gebouw gepresenteerd. Zo maakten we kennis met twee appels, Lady en Elstar, die over hun leven vertelden, waren wij getuigen van de uitvoering van Mozarts opera Die Zauberflöte waarbij de zangeressen op hun rubberlaarzen woedend door de plassen stampten en speelde een mimespeler over het sterven van een soldaat voor het vaderland.

Opvallend was dat, ondanks de olieplassen op de grond, de afbladderende muren en de onverwarmde ruimtes, het lege gebouw zich uitstekend leende voor de theatervoorstellingen. Het spel van de jonge theatermakers was zo hartverwarmend dat het gebouw wel zonder verwarming kon. Stel dat je heel veel geld had, of een greep in de gemeentekas mocht doen, wat zou het dan aardig zijn het gebouw van de krant te behouden als cultuurpaleis. Het gebouw staat op een fundament van drie meter beton, dat kan wel tegen een stootje en zie dat maar eens te slopen. De reusachtige hal is de helft kleiner dan de turbinehal van Tate Modern, maar desondanks groot, voor Alkmaarse begrippen zelfs gigantisch. Wat moet je met zo’n enorme ruimte? Denkt u eens met mij mee: De Mattheüs Passion, het Wintercircus, de Nationale kampioenschappen skateboarden, de  tentoonstelling van de kolossale beelden van Damien Hirst die eerder in Venetië geëxposeerd werden, het Karavaan zomer- en winterfestival. En maak van de ruimte waar nu nog de lege kantoren staan een aantrekkelijk woon-werk gebied waar de hal een bruisend middelpunt van is. Vijf miljoen bezoekers per jaar lijkt ons ook wel een beetje veel, iets minder mag ook.

(Feyko Alkema)