In de zomer van 2018 werd het PEN-dorp aan de Voltastraat te Alkmaar verkocht aan HBB Groep en De Geus Bouw. Het terrein wordt geschikt gemaakt, zo kon in de krant worden gelezen, voor grootschalige woningbouw, 450 woningen. Een deel in de sociale sector, een ander deel in een duurder koopsegment.
Wat is het PEN-dorp
PEN staat voor Provinciaal Elektriciteitsbedrijf Noord-Holland. In mei 1982 opende in de omgeving van Alkmaar een nieuw dorp: het PEN-dorp. Op een terrein van 70.000 m² in de Bergermeerpolder vestigde zich het bedrijfskantoor van het PEN. Naast 14.500 m² aan kantoren kwamen er binnentuinen, dakterrassen, waterpartijen, werkplaatsen en zelfs een sporthal. Een compleet ‘werkdorp’ voor meer dan 500 medewerkers ontstond op het nieuwe bedrijventerrein Viaanse Molen. De Friese architect Bonnema mocht hier zijn idee over een groot kantorencomplex met de menselijke maat gaan uitvoeren. In 1982 was het een vooruitstrevend ontwerp. Het complex ziet er uit als een vriendelijke woonwijk. Vandaar de aanduiding PEN-dòrp.
Intussen veranderde de organisatie. De PEN werd Liander. En dankzij de automatisering kan Liander inmiddels met 40 mensen voor ons hetzelfde doen als destijds de PEN met 500. Daarmee verloor het kantorencomplex voor het elektriciteitsbedrijf zijn bestaansrecht, waardoor het nu al enkele jaren leeg staat. Het PEN-dorp was dus niet meer nodig en het denken over herbestemming was begonnen. Maar de aanvankelijk voor de hand liggende gedachte aan woningbouw kwam niet echt uit de startblokken. Betekent dat nu ook dat de unieke schepping van Bonnema verloren gaat? Dat zouden wij zeer betreuren.
Gemeente zet lichten op groen voor sloop. Bonnema inspiratie voor nieuwe woonwijk
In februari 2021 hakt de gemeente Akkmaar de knoopdoor. Het kantorencomplex uit 1982 op bedrijventerrein Viaanse Molen, dat bekend werd als het PEN-dorp van architect Abe Bonnema, wordt in de loop van 2022 gesloopt. Het bleek niet geschikt te maken voor bewoning. Vooral klimaattechnisch is het bijna onmogelijk er woningen van te maken die comfortabel, goed geïsoleerd en energiezuinig zijn. Op de plek van het nieuwe PEN-dorp komt een nieuwe woonwijk, ontworpen door de opvolgers van de architect: architectenbureau De Zwarte Hond.
Met de inschakeling van dit architectenbureau wordt het gedachtengoed van architect Bonnema de inspiratiebron voor een nieuwe woonwijk. De Friese architect ontwierp het ‘landschapskantoor’ voor het Provinciaal Elektriciteitsbedrijf Noord-Holland en overleed in 2001. Adapt heeft sinds 2016 aandacht gevraagd voor de cultuurhistorische waarden van het PEN-dorp, onder meer op de website van onze erfgoedstichting.
Wethouder Braak van Ruimtelijke Ordening verwacht dat de vergunningen voor de raadsverkiezingen van maart 2022 rond komen en dat de sloop en nieuwbouw daarna kan starten.