Ooit aan de rand van de stad deed het geen pijn aan je ogen. Maar nu ligt het tussen twee centra: de monumentale binnenstad en het nieuwe Overstad. Met een paar duizend bewoners erbij. Dat Kanaal-schiereiland ‘schreeuwt’ om ‘verbinding’ tussen de oude en de nieuwe stad. Dan moet het er wel een aangename verblijfsplek zijn, niet zoals nu een ‘zorg-dat-je-weg-komt-plek’.
Besturen is vooruitzien, moet ‘influencer’ AIA gedacht hebben: “Alkmaar, wordt wakker, zoals het nu is wil je het niet meer over tien jaar.” Er werden enkele tientallen ideeën ingediend. Een kwart door liefhebbers zoals u en ik, driekwart door professionals. De prachtig vormgegeven ideeën zag u wellicht in De Vest. Dat kon tot 28 oktober. Maar daar moesten ze dus weer weg. Hopelijk vindt AIA nog een andere plek, of maken ze er een brochure van en plaatsen ze de ideeën op hun website. Ik heb er een paar gefotografeerd en die zijn onderaan deze column te zien.
De winnaar bij de professionals vond de Ringerstorens duidelijk nog niet hoog genoeg. Men deed er graag een schepje bovenop, met een knipoog naar Dubay of Shanghai, die allure. Duidelijk architecten, die niet zo van het karakter van een rustige provinciestad houden. De winnaar bij de liefhebbers wil ons anders tegen ‘kaas’ laten kijken. “Maak een fun-gebouw, dat op kaaspuntjes lijkt, zoals op de borrelplank van Frau Antje”, moet de Efteling-gedachte zijn geweest. Maar leuk, dat wel. Twee keer luchtkasteel, vrees ik.
Mij viel op, dat het de twee jongste inzenders waren, twintigers, die niet kozen voor het grootse wauw-effect (“Staat dit in Alkmaar, nee…., echt??”), maar voor verbinding via het herkenbare. De één had het bijzondere politiebureau van architect Abe Bonnema uit 1985 in zijn geheel gespaard en eenvoudig uitgebreid met een groene wandeloever en meer en leukere ligplaatsen voor de plezierbootjes. Bonnema’s PEN-dorp hebben we dit jaar al gesloopt, van mij mag zijn politiebureau blijven. Met een andere bestemming natuurlijk: theater, horeca, winkels, wonen. Een haalbaar plan, lijkt me.
De ander is weg van het Hooghe Huys en het voormalige politiebureau bij de Grote Kerk. Van Alexander Kropholler uit de jaren ’30 van de vorige eeuw. Van die traditionele Hollandse stijl kunnen we langs het Kanaal als tegenhanger van de strakke Ringerstorens wel meer gebruiken, zal de gedachte zijn geweest. Winkels en woningen, kleine, grote, voor de woningzoekenden, met een parkje in het midden voor ons allemaal. Een sympathieke, goed uitgewerkte poging, wat mij betreft, maar we zijn nog lang niet toe aan een nieuwe retro-stijl in de architectuur.
Ondertussen zien we onze stad in hoog tempo veranderen. Als dat maar goed gaat…
Leen Spaans, tekst en foto’s, 24 oktober 2026
AIA: www.aia-alkmaar.nl
Click op onderstaande foto’s om ze groter/beter te zien!
